Dleczego testament sporządzony przez notariusza lepiej zabezpieczy interesy moje i mojej rodziny. Felieton portalu planowaniespadkowe.pl
Dlaczego testament sporządzony przez not[...]
Dokument PDF [162.2 KB]

Dlaczego testament sporządzony przez notariusza lepiej zabezpieczy interesy moje i mojej rodziny?

dr Marek Leśniak

Czym właściwie jest testament?


Testament jest jednostronną czynnością prawną osoby fizycznej, która dysponuje swoim majątkiem na wypadek śmierci – takiej odpowiedzi na to pytanie możemy spodziewać się od prawnika. Jak rozumieć to zdanie ma jednak człowiek, który nie posiada wykształcenia prawniczego, a pragnie zabezpieczyć interesy swoich bliskich na wypadek śmierci? Testament to swego rodzaju decyzja dotycząca tego, kto i w jaki sposób będzie cieszył się z pozostawionego przez nas majątku lub odpowiadał za jego brak. Decyzja, którą podjąć powinniśmy w pełni świadomie i w sposób bezpieczny. Decyzja, która silnie wpłynie na życie naszych bliskich. Jest to zatem czynność, która wymaga od nas rozsądku i troski o najbliższych i ich interesy. Jest to też przede wszystkim decyzja, którą powinniśmy podjąć w taki sposób, żeby nasza wola i jej wykonanie było zagwarantowane w bezpieczny i pewny sposób.

 

Jak można sporządzić testament?

 

Istnieją trzy sposoby sporządzania testamentów. Pierwszym, najłatwiejszym do sporządzenia jest testament własnoręczny. Testator, czyli osoba, która wyraża w testamencie swoją ostatnią wolę potrzebuje do sporządzenia takiego dokumentu jedynie kartki i długopisu. Całość takiego dokumentu musi zostać napisana odręcznie, opatrzona datą i podpisem, a później bezpiecznie przechowana aż do chwili śmierci spadkodawcy.

 

Najrzadziej spotykaną formą sporządzania testamentu jest tzw. testament allograficzny – czyli taki, przy którym testator składa oświadczenie w obecności odpowiedniej rangi urzędnika i dwojga świadków. Wadą takiej formy testamentu jest fakt, że często sporządzana jest ona w sposób nieprawidłowy – przy braku odpowiedniej ilości świadków czy też uczestnictwie niewłaściwego urzędnika.

 

Trzecim, najpewniejszym sposobem sporządzania testamentu jest testament notarialny. Testator decyduje w nim o tym, co stanie się z jego majątkiem w obecności wykształconego, profesjonalnego doradcy, jakim jest notariusz. Liczyć więc może na jego wiedzę i kompetencję oraz pewność realizacji wskazanych dyspozycji dotyczących majątku. Notariusz ma obowiązek zweryfikować tożsamość osoby, która składa oświadczenie oraz jej zdolność do podejmowania takich decyzji – czyli jej zdolność testowania, w szczególności weryfikuje czy testator nie jest przymuszony do sporządzenia testamentu oraz czy nie występują okoliczności wyłączające zdolność do czynności prawnych. W związku z tym testament sporządzony u notariusza ma niewątpliwą zaletę przy ewentualnych późniejszych próbach jego obalenia przez pominiętych spadkobierców. Notariusz z pewnością zadba o to, żeby wola testatora wyrażona była jak najdokładniej, zgodnie z prawem, bez postanowień, które okazać by się mogły nieważne. Ponadto, przy sporządzeniu testamentu notarialnego eliminuje się praktycznie do zera ryzyko, że testament zostanie zniszczony lub zaginie. Notariusz bowiem ma obowiązek przechowywania w bezpiecznych warunkach wszystkich aktów notarialnych, w tym testamentów, które podpisywane są przy jego udziale.

 

Jakie inne możliwości daje testament notarialny?

 

Testament notarialny, jako akt sporządzany w profesjonalny sposób niesie za sobą również dalsze korzyści, których nie sposób uzyskać przy sporządzaniu testamentu w innej formie.


Dotychczas, nawet po sporządzeniu testamentu w formie aktu notarialnego, bardzo trudno było spadkobiercom uzyskać do niego dostęp. Często spadkobiercy nie wiedzą nawet o tym, że taki akt istnieje. Nie mają również wiedzy na temat tego, w której kancelarii notarialnej jest on przechowywany. Do tej pory wyszukiwanie konkretnego testamentu notarialnego było długotrwałe i żmudne, z tego względu, iż poszukiwany testament mógł zostać sporządzony w dowolnej kancelarii notarialnej na terenie całego kraju. Uzyskując odpowiedź jednej z kancelarii o braku poszukiwanego przez nas testamentu, pozostaje do sprawdzenia jeszcze kilka tysięcy innych biur notarialnych. Żeby uniknąć takich problemów stworzony został Notarialny Rejestr Testamentów. Jest to rozwiązanie stosowane z powodzeniem w wielu krajach. Wzmaga on poczucie pewności, że testament zostanie ujawniony bez opóźnienia, nie zaginie ani nie zostanie zniszczony. Przedmiotem wpisu w Rejestrze Testamentów może być testament notarialny oraz testament własnoręczny, jednakże ten drugi tylko w przypadku, gdy zostanie on przekazany notariuszowi na przechowanie.

 

Wpis do rejestru testamentów dokonywany jest dobrowolnie i bezpłatnie przez notariusza i UWAGA – wpis w rejestrze testamentów pozostaje niejawny za życia testatora. Dzięki temu, spadkobierca ma pewność, że żadna osoba z wyjątkiem notariusza nie pozna jej woli. Za życia testatora nikt nie może sprawdzić, czy sporządził on testament. Natomiast po śmierci testatora jego spadkobiercy okazując akt zgonu mogą, za pośrednictwem dowolnego notariusza, poszukiwać testamentu oraz ustalić kancelarię, w której przechowywany jest taki akt. Warto również wiedzieć, że w Rejestrze Testamentów nie ujawnia się treści testamentu, a jedynie miejsce jego przechowywania, co jednak już samo w sobie ułatwia i przyśpiesza całe postępowanie związane z poszukiwaniem testamentu, gdyż udając się do najbliższego notariusza możemy szukać testamentu znajdującego się w dowolnym biurze notarialnym w Polsce. Utworzenie Notarialnego Rejestru Testamentów jest więc przemyślanym i sprawdzonym rozwiązaniem rozwiewającym troski osób sporządzających testament, aby po ich śmierci informacja o tym, że sporządzili testament dotarła do spadkobierców, a sam testament nie został zniszczony lub nie zaginął. Szczególnie z uwagi na fakt, że wpis do Rejestru Testamentów jest bezpłatny, a testator w każdej chwili może zażądać usunięcia testamentu z Rejestru.

 

Pamiętajmy, że testament sporządzony przez nas, ale później nieodnaleziony, to testament w praktyce nieistniejący.

 

Istnienie i funkcjonowanie w Polsce Notarialnego Rejestru Testamentów, choć stosunkowo krótkie, stanowi ogromne ułatwienie dla potencjalnych spadkobierców oraz gwarancję spełnienia woli testatora.

 

Czy można w testamencie przekazać konkretną rzecz?


Częstą wątpliwością pojawiającą się u osób, które sporządzają testament jest możliwość przekazania w testamencie konkretnych przedmiotów z majątku testatora np. domu czy samochodu. Jedynym znanym w polskim prawie sposobem na takie konkretne rozrządzenia (dyspozycje) jest zapis windykacyjny. Jest to rodzaj zapisu dopuszczalny tylko w testamencie notarialnym. Umożliwia przekazanie konkretnie oznaczonemu spadkobiercy określonych kategorii rzeczy. Pamiętajmy więc, że jeśli chcemy po śmierci przekazać danej osobie konkretny przedmiot, np.: mieszkanie, samochód, obraz, meble itd., to jest to możliwe tylko w testamencie sporządzonym przez notariusza.

 

 

Opracował dr Marek Leśniak notariusz we Wrocławiu.

CYTAT:

Mama zawsze mówiła, że umieranie jest częścią życia.

 

Forrest Gump

Właścicielem

portalu jest:

Jesteś...

Gościem na              

naszym portalu!

Zapraszamy na nasz fanpage na facebooku.

 

Kliknij:

Znajdziesz tam jeszcze więcej materiałów i bieżących informacji. 

Uwaga! Nasz portal korzysta z COOKIES! Jeśli wyrażasz zgodę na automatyczne działanie plików Cookies, będą one zapisywane w pamięci Twojej przeglądarki. Opis polityki korzystania z nich oraz sposoby ich dezaktywowania, jeśli nie wyrażasz zgody na ich wykorzystywanie, znajdziesz tutaj.