SUKCESJA TO PARTIA SZACHÓW

Myśl, myśl i jeszcze raz myśl...

 

Kiedy miałem 12 lat, wujek uczył mnie gry w szachy.

 

Masz myśleć na 4-5 ruchów do przodu. Staraj się przewidzieć moje posunięcia: k o m b i n u j, jakie okazje stwarzasz mi, wykonując swoje ruchy.

 

Zapamiętałem te lekcje do dziś. I do dziś jestem Mu wdzięczny. W szachy grywam wprawdzie rzadko, ale ten sposób myślenia bardzo przydaje mi się w pracy zawodowej... Jako doradcy sukcesyjnemu nie wolno mi myśleć inaczej...

 

Tymczasem co chwilę widzę np. taką sytuację:

 

- Przecież w czym problem? Jeśli mnie zabraknie, żona spokojnie sprzeda ze dwie działki, spłaci kredyt i będzie na czysto! Po co mi jakiś plan sukcesji?

- Rozumiem, wiele osób myśli podobnie, jak Pan. Działki są w majątku wspólnym?

- Nie, mamy rozdzielność majątkową - nieruchomości są na mnie.

- Czyli wie Pan, że żona jako spadkobierca otrzyma je "za darmo" i nie mając kosztów nabycia przy sprzedaży zapłaci 19% podatku dochodowego od całości uzyskanej kwoty? Macie Państwo dzieci?

- Tak, dwoje, ale one prowadzą już własne gospodarstwa - mają rodziny.

- A macie Państwo z żoną sporządzone testamenty?

- Nie, przecież na pewno się dogadają...

- No właśnie będą musieli... Gdyby wczoraj Pana zabrakło, dzisiaj żona ma tylko 1/3 każdej z działek, pozostałe ułamki przypadają dzieciom. Czyli nie dość, że przy sprzedaży zapłacą podatek, muszą jeszcze dojść do porozumienia co do ceny sprzedaży i podzielić się pieniędzmi. Pytanie jaka jest relacja wysokości kredytu w stosunku do wartości działek, przy założeniu, że trzeba je będzie sprzedać szybko, zapłacić podatki oraz rozliczyć się z dziećmi? 

 

Nie wspomnę nawet o dziedziczeniu i konieczności podziału pozostałej części majątku; o tym, że synowe oraz zięciowie wprawdzie nie dziedziczą, ale swoje do powiedzenia przy sprzedaży działek i podziale majątku owszem będą mieli... A także o tym, ile mogą potrwać procedury spadkowe, jeśli już na tym etapie pojawi się spór...

 

Za każdym razem trzeba dokładnie rozważyć skutki realizowania się danego scenariusza wydarzeń oraz ocenić, czy faktycznie wszystko jest pod kontrolą.

 

Albo z innej strony:

 

- Wie pan, bo my z żoną mamy dwuosobową spółkę cywilną. A nasz prawnik powiedział nam, żeby zrobić w umowie spółki zapis o dziedziczeniu udziałów. To zapewni ciągłość firmy na wypadek śmierci jednego z nas. Więc przynajmniej śpimy spokojnie.

- hmmm... rozumiem. A czy prawnik wspomniał o testamentach?

- Nie, ale... po co?

- Macie Państwo dzieci?

- Oczywiście. Karolina ma 13 lat, a Pawełek 9.

- Zatem wiecie już Państwo, kto nie wszedłby do spółki na wypadek śmierci jednego z  Was i dlaczego spółka musiałaby ulec likwidacji?

 

Tutaj zaczyna się długie tłumaczenie... Że w dwuosobowej spółce taki zapis może nie zadziałać, a już na pewno nie zadziała w firmie, gdzie po śmierci jednego z małżonków dziedziczą małe dzieci, które nie mogą stać się wspólnikami spółki cywilnej (nawet, jeśli miałoby to jakikolwiek sens gospodarczy - osoba małoletnia nie może być przedsiębiorcą!). Jeśli mamy dwuosobową spółkę cywilną i w sytuacji śmierci jednego ze wspólników tylko ten drugi chce i potrafi nadal kontynuować biznes - nie może być tak, że spółka przetrwa mając tylko jednego wspólnika. Musi się zlikwidować.

 

Prawnik zaś wziął pod uwagę jeden ruch skoczka szachowego do przodu, nie zastanawiając się nawet, czy to, co wydarzy się w jego konsekwencji będzie ostatecznie skuteczne od strony prawnej. Oraz zgodne z interesem zainteresowanych osób. Nie wspominając o rozważeniu celowości od strony gospodarczej, finansowej, podatkowej czy dotyczącej zarządzania. Bo decyzji do podjęcia w tej konkretnej rodzinie i firmie jest jeszcze przynajmniej kilkanaście - część związana jest z sukcesją i planem awaryjnym, a część dotyczy wyłącznie planów biznesowych oraz rodzinnych wspólników. Tylko, aby to dobrze rozegrać, należy zasiąść do gry.

 

Dla jasności - to nie jest zarzut do tegoż prawnika. Na temat mechanizmów działania procesu doradczego oraz nieporozumień z niego wynikających, znacznie więcej możesz przeczytać tutaj.

 

Sukcesja przypomina partię szachów. Tyle, że 3D. Bo graczy jest zazwyczaj więcej, niż dwóch, a i plansz, na których toczy się gra, jest przynajmniej kilka. Interes firmy nie zawsze zgodny jest z interesem rodziny, a w ramach rodziny (lub rodzin) ich członkowie mogą mieć rozbieżne priorytety. Kluczowym rozgrywającym jest  c z a s, bo też nie mamy wpływu na to, jak długo będziemy grać: albo dożyjemy 100 lat i musimy zabezpieczyć swój interes na ten późny okres życia; albo zabraknie nas wcześniej (choć nigdy nie wiemy, kiedy!) i trzeba zabezpieczyć realizację naszych planów oraz interesy majątkowe osób żyjących czy też firm, które prowadzimy.

 

Dlatego jest to bardzo skomplikowane i nawet doradztwo prawnika obdarzonego należytą wyobraźnią może nie wystarczyć. Bo nie obejmie finansów, zarządzania, ani emocji, które tu się pojawiają. W doradztwie sukcesyjnym potrzebna jest wielopłaszczyznowa wiedza merytoryczna oraz doświadczenie i pasja.

 

Jest jednakże jedna cecha sukcesji, która istotnie  r ó ż n i  ją od gry w szachy. Przy tej ostatniej najczęściej jest tak, że jedna strona musi ponieść porażkę, aby druga mogła obwieścić zwycięstwo. W sukcesji szukamy takich rozwiązań, które łączą, a nie dzielą. Plan sukcesji, w tym plan awaryjny, powinien być zbudowany w taki sposób, aby wszyscy zainteresowani byli zadowoleni, a przynajmniej mogli zgodzić się na warunki kompromisu oraz rozumieli jego założenia. Dopiero wówczas możemy spać spokojnie bez obaw, że rodzina popadnie w konflikt, a budowany przez wiele lat majątek ulegnie uszczupleniu.

 

Dziękuję, Wujku. Nawet nie wiesz, jak cennej lekcji mi udzieliłeś...

 

p.s. jeśli chcesz mieć pewność, że jesteś w dobrych rękach i powierzyłeś obsługę swoich spraw właściwemu doradcy, zapoznaj się z tym materiałem.

 

(ŁM)

CYTAT:

Mama zawsze mówiła, że umieranie jest częścią życia.

 

Forrest Gump

Właścicielem

portalu jest:

Jesteś...

Gościem na              

naszym portalu!

Zapraszamy na nasz fanpage na facebooku.

 

Kliknij:

Znajdziesz tam jeszcze więcej materiałów i bieżących informacji. 

Uwaga! Nasz portal korzysta z COOKIES! Jeśli wyrażasz zgodę na automatyczne działanie plików Cookies, będą one zapisywane w pamięci Twojej przeglądarki. Opis polityki korzystania z nich oraz sposoby ich dezaktywowania, jeśli nie wyrażasz zgody na ich wykorzystywanie, znajdziesz tutaj.